Jak wyegzekwować dług z majątku wspólnego po ustaniu wspólności majątkowej małżeńskiej?
7 czerwiec 2010. Kategoria: podział majatku małżonków. Brak komentarzy.
Do podanego artykułu zostały wykorzystane poniższe dokumenty:
- Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. 1964 r., Nr 9, poz. 59, ze zmianami);
- Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. 1964 r., Nr 43, poz. 296, ze zmianami);
- Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. 1964 r., Nr 16, poz. 93, ze zmianami)Małżeństwa najczęściej decydują się na wspólność majątkową. Oprócz niej, każdy może posiadać majątek osobisty, którego dorobił się jeszcze przed zawarciem związku małżeńskiego. Mąż lub żona mają możliwość zaciągnięcia długu z tytułu majątku wspólnego, nawet jeśli dłużnikiem jest tylko jedna osoba.
Wszystko w porządku, gdy małżeństwo jest udane. Co jednak dzieje się w przypadku seperacji lub rozwodu, gdy dług nie zostanie jeszcze spłacony? W jaki sposób wierzyciel może domagać się zwrotu pieniędzy? Czy w grę wchodzi egzekucja komornicza? Co się dzieje z (byłym) majątkiem wspólnym?
Według art. 46 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego sprawy nieunormowane od chwili ustania wspólności ustawowej do majątku, który był nią objęty, jak również do podziału tego majątku, stosuje się odpowiednio przepisy o wspólności majątku spadkowego i o dziale spadku.
Przepisy te zawarte są w Kodeksie cywilnym (art. 1035 - 1036 k.c.) i Kodeksie postępowania cywilnego. Analizując przepisy k.c. oraz k.p.c. nie można jednoznacznie stwierdzić, w jaki sposób wierzyciel może uzyskać należności od jednego z małżonków.
Wszystkie elementy wchodzące w skład majątku wspólnego, stanowią tzw. masę majątkową. Wspólność majątkowa zawiera masę majątkową oraz poszczególne przedmioty majątkowe. Z tego powodu odzyskanie należności jest dość skomplikowane i może trochę potrwać.
Wspólny majątek byłych małżonków nie może być przedmiotem egzekucji komorniczej. Wierzyciel może domagać się spłaty długów z tytułu:
- 1. przedmiotów wchodzących w skład osobistego majątku dłużnika,
- 2. przedmiotów majątkowych nabytych przez niego po ustaniu wspólności
- 3. przysługującego mu udziału w majątku, który był objęty wspólnością ustawową
Z reguły najatrakcyjniejszy dla wierzyciela okazuje się udział we wspólności majątkowej. Egzekucja nie jest jednak prostym procesem polegającym na zajęciu majątku i jego sprzedaży. Trzeba bowiem pamiętać, że każdy z małżonków posiada udział w całości majątku, a nie w poszczególnych rzeczach.
Wierzyciel jest uprawniony do zajęcia prawa dłużnika do żądania podziału majątku wspólnego. Na mocy art. 912 k.p.c. może objąć całość majątku, który w wyniku podziału przypadnie dłużnikowi.
Gdy dłużnikowi przypadnie z działu nieruchomość lub jej część, sąd po dokonaniu działu zawiadomi o zajęciu sąd właściwy do prowadzenia księgi wieczystej w celu pojawienia zajęcia przez wpis w księdze wieczystej lub złożenie oświadczenia do zbioru dokumentów.
W przypadku upłynięcia jednego miesiąca po dokonaniu podziału, gdy wierzyciel nie zażądał przeprowadzenia egzekucji z mienia należącego się dłużnikowi, przedmioty te stają się wolne od zajęcia. Następnie może wystąpić o podział majątku wspólnego i dopiero później skierować egzekucję do przedmiotów, które na skutek podziału przypadną małżonkowi - dłużnikowi.